Kalıp beton nedir?
Kalıp beton, taze betonun istenen biçimi alması için önceden kurulan kalıp sisteminin içine dökülmesi ve sertleşene kadar orada tutulmasıdır. Perde, kolon, kiriş ve döşeme gibi taşıyıcı elemanlar bu yöntemle üretilir. Kalıp sistemi, donatı yerleşimi ve beton kalitesi birlikte yüzey kalitesini ve dayanımı belirler.
Ne yapıyoruz
Kalıp planından sökümüne kadar kalıp betonun tüm aşamalarını tek ekiple yürütüyoruz.
- Perde, kolon, kiriş ve döşeme kalıbı kurulumu
- Donatı yerleşimine uygun kalıp ve ara parça (pas payı) kontrolü
- Beton döküm, vibrasyonla sıkıştırma ve kürleme
- Marinalar için tonoz bloğu (bağlama ağırlığı) kalıbı ve dökümü
- Kalıp sökümü, yüzey ve ölçü kontrolü
Kalıp sistemi seçimi
Sistem; projenin geometrisine, kalıbın kaç kez kullanılacağına ve istenen yüzey kalitesine göre seçilir. Aşağıdaki tablo genel bir karşılaştırmadır.
| Sistem | Uygun olduğu işler | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Ahşap kalıp | Serbest geometri, özel ve tekil parçalar | Tekrar kullanımda yüzey kalitesi zamanla düşebilir. |
| Çelik ve metal panel | Tekrar eden, düz ve hassas yüzeyler | İlk kurulum ve taşıma ekipmanı gerektirir. |
| Alüminyum panel | Tekrar eden katlar, hızlı montaj | Ağırlığı düşüktür; ölçü modülüne bağımlıdır. |
Tonoz blokları ve kıyıda kalıp beton
Deniz suyuna temas eden yapılarda klorür etkisi nedeniyle beton sınıfı, su/çimento oranı ve pas payı daha sıkı belirlenir. TS EN 206, deniz suyundan kaynaklanan klorür etkisini XS maruziyet sınıfları (XS1, XS2 ve XS3) ile tanımlar.
Gerekli sınıfı proje şartnamesi belirler. Biz kalıp ve döküm planını bu şartnameye göre kurarız. Dalga ve gel-git etkisi olan sahalarda iş programı da hava ve deniz durumuna göre yapılır.
Kıyı yapıları
- Tonoz blokları (marina bağlama ağırlıkları)
- Bağlantı halkası ve donatı yerleşimi
Kara yapıları
- Bodrum ve istinat perdeleri
- Kolon, kiriş ve döşeme
- Sanayi ve depo yapıları
Kalıp beton işi nasıl ilerler
Proje inceleme ve keşif
Çizimleri ve sahayı inceler, eleman türlerini ve metrajı çıkarırız.
Kalıp planı
Kalıp sistemini, iskele düzenini ve döküm sırasını belirleriz.
Kurulum ve donatı kontrolü
Kalıbı kurar, donatı yerleşimini ve pas payını döküm öncesinde kontrol ederiz.
Beton döküm
Betonu katmanlar halinde döker, vibrasyonla sıkıştırır ve kürleme planını uygularız.
Söküm ve teslim
Beton gerekli dayanıma ulaşınca kalıbı söker, yüzey ve ölçü kontrolünü sizinle birlikte yaparız.
Kalıp beton hakkında sık sorulanlar
Tonoz bloğu nedir?
Tonoz bloğu, marinalarda ve koylarda tekneyi veya şamandırayı zincirle deniz tabanına bağlayan beton ağırlıktır. Ağırlığıyla yerinde durur ve bağlantı halkası üzerinden zincire bağlanır.
Blok ağırlığı ve boyutu; teknenin boyutuna, deniz tabanına ve bölgedeki hava ve dalga koşullarına göre belirlenir. Bu yüzden tek bir ölçü vermek doğru olmaz, teklif öncesi bilgi almamız gerekir.
Kalıp beton ile hazır beton aynı şey mi?
Hayır. Hazır beton, santralde üretilip şantiyeye taşınan betonun kendisidir. Kalıp beton ise bu betonun kalıp içine dökülüp elemana dönüştürülmesi işidir. İkisi birlikte çalışır: kalıp biçimi, beton ise malzemeyi verir.
Kalıp ne kadar süre yerinde kalır?
Süre; eleman türüne, beton sınıfına, hava sıcaklığına ve elemanın taşıdığı yüke bağlıdır. Yan yüzey kalıpları genellikle taşıyıcı alt kalıplardan daha erken sökülür.
Söküm zamanını proje şartnamesi ve beton dayanım sonuçları belirler. Tek başına bir gün sayısı bu karar için yeterli değildir.
Kalıp beton fiyatını ne belirler?
Eleman sayısı ve geometrisi, kalıbın kaç kez kullanılacağı, yükseklik ve erişim, donatı yoğunluğu, istenen yüzey kalitesi, saha koşulları ve iş programı fiyatı belirler. Kıyı sahalarında deniz erişimi ve hava koşulları da hesaba girer.
Metraj ve proje çizimi olmadan kesin fiyat vermek yanıltıcı olur. Keşiften sonra kalem kalem yazılı teklif hazırlarız.
Kıyı yapılarında kalıp beton farklı mı?
Evet. Deniz suyu ve tuzlu hava klorür etkisi yaratır. Bu yüzden beton sınıfı, pas payı ve kürleme daha sıkı kontrol edilir. Dalga ve gel-git etkisi olan sahalarda döküm için uygun zaman aralığı da daralabilir; iş programı bu sınırlara göre yapılır.
Teklif için hangi bilgiler gerekir?
Projenin yeri, eleman türleri ve yaklaşık metrajı, varsa mimari ve statik çizimler, istenen yüzey kalitesi ve hedef takvim yeterlidir. Çizim yoksa fotoğraf ve kısa bir tarif de keşif için iyi bir başlangıçtır.